Polski Akt o Dostępności

Przypominamy, że 28 czerwca 2025 r. wchodzą w życie nowe obowiązki przedsiębiorców dotyczące zapewnienia dostępności niektórych produktów i usług osobom z niepełnosprawnościami. Ustawa z dnia 26 kwietnia 2024 r. o zapewnianiu spełniania wymagań dostępności niektórych produktów i usług przez podmioty gospodarcze, znana jako Polski Akt o Dostępności stanowi implementację unijnej dyrektywy 2019/882 z dnia 17 kwietnia 2019 r. w sprawie wymogów dostępności produktów i usług (European Accessibility Act).

Jakich przedsiębiorców dotyczą nowe obowiązki?

Producentów, ich upoważnionych przedstawicieli, importerów, dystrybutorów następujących produktów:

• sprzętu komputerowego i systemów operacyjnych,
• terminali płatniczych,
• bankomatów i wpłatomatów,
• automatów biletowych,
• urządzeń do odprawy pasażerskiej,
• interaktywnych terminali informacyjnych,
• czytników książek elektronicznych,
• konsumenckich urządzeń końcowych wykorzystywanych do świadczenia usług telekomunikacyjnych i dostępu do audiowizualnych usług medialnych.

Usługodawców oferujących lub świadczących następujące usługi:

• bankowości detalicznej,
• telekomunikacyjne,
• dostępu do audiowizualnych usług medialnych,
• transportu pasażerskiego w zakresie m.in. stron internetowych, biletów elektronicznych,
• e-commerce,
• rozpowszechniania książek elektronicznych.

Jakie obowiązki wynikają z nowych przepisów?

Wskazane w ustawie kategorie produktów i usług oraz informacje o nich (instrukcje, etykiety, ostrzeżenia) powinny spełniać wymagania dostępności np. być udostępniane za pomocą różnych kanałów sensorycznych i umożliwiać komunikowanie się za pomocą takich kanałów, być przedstawiane w sposób zrozumiały i widoczny, za pomocą odpowiedniej czcionki z wystarczającym kontrastem i odstępami między literami, wierszami i akapitami z alternatywną prezentacją treści nietekstowych.

Obowiązek samooceny

Nowe przepisy nakładają na powyżej wskazanych przedsiębiorców obowiązek dokonania oceny, czy ich produkty lub usługi spełniają wymagania dostępności. Dodatkowo, usługodawcy mają obowiązek zawarcia w regulaminie informacji, w jaki sposób usługa spełnia wymagania dostępności.

Producenci, importerzy, dystrybutorzy ww. produktów i usługodawcy ww. usług mają też obowiązek informowania organów nadzoru o niespełnieniu wymagań dostępności i podjętych działaniach naprawczych.

Kontrola i nadzór

Dostępność produktów i usług będzie podlegać kontroli. Każda osoba będzie mogła:

• monitorować, czy przedsiębiorca przestrzega przepisów o dostępności i złożyć skargę do przedsiębiorcy;
• zawiadomić organy nadzoru, że produkt lub usługa nie spełnienia wymogów dostępności.

Organami nadzoru będą Prezes PFRON oraz organy wyspecjalizowane w danej branży, np.: UKE, Ministerstwo Cyfryzacji, UTK, ULC czy Rzecznik Finansowy.

Sankcje

Przedsiębiorca niespełniający wymagań dostępności produktów lub usług może spotkać się z nakazem:

• zapewnienia zgodności z wymaganiami dostępności lub wykonania zaległych obowiązków
• wycofania produktu z obrotu
• zakaz dalszego udostępniania produktu/usługi na rynku
• poinformowanie konsumentów o niespełnieniu wymagań dostępności lub o zagrożeniu, jakie produkt/usługa stanowi dla zdrowia lub bezpieczeństwa konsumentów.

Brak spełnienia wymogów dostępności może też spowodować nałożenie na firmę kary pieniężnej.

Wysokość kar będzie ustalać PFRON lub właściwy organ nadzoru rynku do wysokości 10-krotności przeciętnego wynagrodzenia, nie więcej niż 10% obrotu przedsiębiorcy za poprzedni rok.