Zmiany w cenach paliw, VAT i akcyzie

W odpowiedzi na aktualną sytuację geopolityczną, w szczególności konflikt na Bliskim Wschodzie, wzrost cen ropy naftowej oraz paliw na rynkach światowych i presję inflacyjną na polską gospodarkę, w ostatnich dniach marca weszły w życie następujące akty prawne zmierzające do ochrony konsumentów i przedsiębiorców przed nadmiernym wzrostem cen paliw:

• ustawa z dnia 27 marca 2026r. o zmianie ustawy o zapasach ropy naftowej, produktów naftowych i gazu ziemnego oraz zasadach postępowania w sytuacjach zagrożenia bezpieczeństwa paliwowego państwa i zakłóceń na rynku naftowym oraz ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej — ustawa wprowadza mechanizm maksymalnych cen detalicznych paliw ciekłych obowiązujący na stacjach paliw w okresie stosowania obniżonych stawek podatku VAT na paliwa;
• ustawa z dnia 27 marca 2026r. o zmianie ustawy o podatku akcyzowym – ustawa przyznała Ministrowi Finansów i Gospodarki uprawnienie do obniżania stawek akcyzy na paliwa silnikowe w drodze rozporządzenia — na czas określony;
• rozporządzenie Ministra Finansów i Gospodarki z 28 marca 2026 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie obniżonych stawek podatku od towarów i usług – rozporządzenie wprowadza na czas określony, do 30 kwietnia 2026r., obniżone stawki podatku od towarów i usług (VAT) dla poszczególnych paliw ciekłych;
• rozporządzenie Ministra Finansów i Gospodarki  z 28 marca 2026 r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego na niektóre paliwa silnikowe – rozporządzenie wprowadza na czas określony obniżone stawki podatku akcyzowego dla poszczególnych paliw ciekłych.

Maksymalne ceny paliw na stacjach

W okresie obowiązywania obniżonych stawek podatku VAT wprowadzono mechanizm maksymalnych cen detalicznych paliw ciekłych — tj. benzyn silnikowych oraz olejów napędowych — sprzedawanych na stacjach paliw. Mechanizm ten nie obejmuje gazu płynnego LPG. Podmioty prowadzące sprzedaż detaliczną paliw są zobowiązane do stosowania cen nieprzekraczających wyznaczonego limitu.

Cena maksymalna ustalana będzie jako suma:

• średniej arytmetycznej ceny hurtowej sprzedaży paliwa za 1 dm³ na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w temperaturze referencyjnej 15°C, ustalonej na podstawie cen stosowanych w poprzednim dniu roboczym przez pięciu producentów lub handlowców mających największy udział w krajowym rynku paliw, powiększonej o podatek akcyzowy oraz opłatę paliwową, oraz
• kwoty tytułem pokrycia kosztów operacyjnych w wysokości 0,30 zł za 1 litr paliwa.

Pięciu największych uczestników rynku paliw jest zobowiązanych do przekazywania ministrowi właściwemu do spraw gospodarki surowcami energetycznymi informacji o stosowanych cenach hurtowych — każdego dnia roboczego do godz. 9:00. Na tej podstawie Minister ogłasza w drodze obwieszczenia maksymalną cenę paliw ciekłych, która obowiązuje od następnego dnia po jej publikacji. Cena ogłoszona w dniu roboczym poprzedzającym sobotę, niedzielę, święta oraz inne dni wolne od pracy obowiązuje do dnia roboczego następującego po tych dniach, łącznie z tym dniem roboczym.

Oferowanie paliw ciekłych po cenie wyższej niż ogłoszona cena maksymalna jest bezwzględnie zakazane. Za naruszenie obowiązku stosowania ceny maksymalnej grozi kara pieniężna w wysokości do 1 000 000 zł. Ponadto nowelizowane przepisy rozszerzają zakres kontroli celno-skarbowej o weryfikację przestrzegania obowiązku stosowania maksymalnej ceny paliw ciekłych ogłoszonej w obwieszczeniu, a także zakazu oferowania paliw po cenie wyższej niż cena maksymalna.

Zmiany w podatku od towarów i usług VAT

Na okres od 31 marca 2026 r. do 30 kwietnia 2026 r. obniżono z 23% do 8% stawki podatku VAT na następujące paliwa ciekłe:

1. benzyny silnikowe (CN 2710 12 45 lub 2710 12 49) oraz wyroby powstałe ze zmieszania tych benzyn z biokomponentami;
2. oleje napędowe (CN 2710 19 42, 2710 19 44 oraz 2710 20 11) oraz wyroby powstałe ze zmieszania tych olejów z biokomponentami;
3. biokomponenty stanowiące samoistne paliwa, przeznaczone do napędu silników spalinowych – bez względu na kod CN.

Podobnie, jak w przypadku ceny maksymalnej, obniżone stawki podatku VAT nie objęły gazu płynnego LPG.

Zmiany w podatku akcyzowym

Do ustawy o podatku akcyzowym wprowadzono przepis uprawniający Ministra Finansów i Gospodarki do obniżania stawek akcyzy na paliwa silnikowe w drodze rozporządzenia — na czas określony, nie dłuższy jednak niż do 30 czerwca 2026 r. Na podstawie powyższego uprawnienia Minister Finansów i Gospodarki obniżył na okres od 30 marca 2026 r. do 15 kwietnia 2026 r. stawki podatku akcyzowego do następujących poziomów:

1. dla benzyn silnikowych o kodach CN 2710 12 45 lub 2710 12 49 oraz wyrobów powstałych ze zmieszania tych benzyn z biokomponentami – z kwoty 1529 zł / 1000 litrów do kwoty 1239 zł /1000 litrów;
2. dla olejów napędowych o kodach CN 2710 19 43 i 2710 20 11 oraz wyrobów powstałych ze zmieszania tych olejów z biokomponentami – z kwoty 1160 zł / 1000 litrów do kwoty 880 zł / 1000 litrów;
3. dla biokomponentów stanowiących samoistne paliwa, przeznaczonych do napędu silników spalinowych, bez względu na kod CN - z kwoty 1160 zł / 1000 litrów do kwoty 880 zł / 1000 litrów.

Przedmiotowe obniżenie nie objęło gazu płynnego LPG.